ตามหา “แม่เต่าทะเล”

ท่องเที่ยว ททท. การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ที่พัก ร้านอาหาร การเดินทาง

ตามหา “แม่เต่าทะเล”
และ ประสบการณ์หลังเกลียวคลื่น ที่หาดท้ายเหมือง

กฤษกร วงค์กรวุฒิ ... เรื่อง
WWF ประเทศไทย ... ภาพ

	หาดท้ายเหมือง เป็นส่วนหนึ่งของอุทยานแห่งชาติเขาลำปี - หาดท้ายเหมือง ซึ่งเป็นอุทยานแห่งชาติขนาดเล็ก ที่ผนวกเอาภูเขาตอนในของคาบสมุทร ซึ่งปกคลุมด้วยป่าดิบชื้นที่ยังสมบูรณ์ เป็นแหล่งกำเนิดน้ำตกที่สวยงามหลายสาย และหาดทรายขาวนวลอันเงียบสงบของหาดท้ายเหมืองเข้าไว้ด้วยกัน
	หาดท้ายเหมือง เป็นชายหาดเงียบสงบ ตั้งอยู่ใจกลางชายฝั่งอันดามัน ในเขต อ.ท้ายเหมือง จ.พังงา มีความยาวต่อเนื่องกว่า 10 ก.ม. ความพิเศษของชายหาดท้ายเหมือง ก็คือ ลักษณะหาดกว้าง มีแนวหาดเหนือระดับน้ำทะเลขึ้นสูงสุดค่อนข้างกว้าง ต่อเนื่องกับป่าชายหาด ประกอบกับความเงียบสงบ ปราศจากสิ่งปลูกสร้าง และความอึกทึก ที่นี่จึงเป็นแหล่งขึ้นวางไข่ของเต่าทะเล ซึ่งอาจกล่าวได้ว่า เป็นชายหาดบนแผ่นดินแหล่งสุดท้ายของเมืองไทย ที่เหลืออยู่
	จากการเก็บข้อมูลซึ่งกระทำต่อเนื่องมานานกว่า 10 ปี พบว่า เต่าทะเลที่ขึ้นวางไข่ ที่ชายหาดแห่งนี้ มีถึง 4 ชนิด คือเต่ามะเฟือง เต่าหญ้า เต่ากระ และเต่าตนุ ซึ่งเป็นแหล่งเดียวในเมืองไทย ที่มีเต่าทั้ง 4 ชนิดมาวางไข่
	เนื่องจากเป็นแหล่งวางไข่ของเต่าทะเล ซึ่งเป็นสัตว์ทะเลหายาก และมีสถานะถูกคุกคามจนใกล้สูญพันธุ์ งานที่ทางอุทยานฯให้ความสำคัญ ก็คือการรักษาพื้นที่ชายหาดแห่งนี้ไว้ให้เป็นที่วางไข่ของเต่าทะเล โดยไม่ถูกคุกคาม หรือ เปลี่ยนแปลงสภาพไป
	ฉะนั้น หาดทรายยาวเหยียด อันแสนเงียบสงบ ปราศจากอาคารขนาดใหญ่ หรือแสงไฟที่ไม่จำเป็น จึงเป็นจุดเด่นของที่นี่ เรียกได้ว่า เป็นสถานที่ที่สงบ สันโดษ ที่สุดแห่งหนึ่งแห่งอันดามัน ทั้งนี้เพราะเมื่อแม่เต่าทะเลขึ้นมาวางไข่ จะระแวดระวังมาก หากถูกรบกวนด้วยเสียงดัง หรือแสงไฟเพียงเล็กน้อย แม่เต่าก็จะบ่ายหน้ากลับลงทะเลไปในทันที ด้วยเหตุนี้ ตลอดแนวหาด โดยเฉพาะด้านหน้า ที่ใกล้กับศูนย์บริการนักท่องเที่ยว จึงหลีกเลี่ยงการติดตั้งไฟทาง เพื่อมิให้รบกวนแม่เต่าทะเล นอกจากนี้สิ่งปลูกสร้างต่างๆ ก็เน้นรูปแบบเรียบง่าย สอดคล้องกับธรรมชาติ
	จุดเด่น ที่อยากเชิญชวนให้ทุกคนเข้าร่วมสัมผัส ก็คือ การเดินเต่า กิจกรรมนี้ เกิดขึ้นจากภารกิจในการลาดตระเวนของเจ้าหน้าที่ เพื่อตรวจตราการขึ้นมาวางไข่ของแม่เต่าทะเล ซึ่งจะเริ่มขึ้นหลังฤดูมรสุม ตั้งแต่เดือนตุลาคม ไปจนถึงมีนาคม ซึ่งมีสถิติการขึ้นมาวางไข่สูงสุด
	ชุดลาดตระเวน จะเดินเท้า สลับกับใช้รถเอทีวี ขับช้าๆ ปิดไฟ แล่นไปตามแนวหาดทราย เป็นระยะทาง 10 ก.ม. ไปกลับ วันละสองเที่ยว ในตอนค่ำ หลังจากน้ำขึ้นสูงสุด และเฝ้าติดตามไปจนใกล้รุ่งสาง
	รถเอทีวี จะแล่นช้าๆ ไปตามสันทราย และอาศัยการสังเกตการณ์จากระยะไกล หากพบแม่เต่ากำลังคลานขึ้นมาจากทะเล จะหยุดในระยะห่าง เพื่อไม่รบกวนแม่เต่าเกินไป จนกระทั่งแม่เต่าขึ้นมาด้านในของหาดทรายในตำแหน่งที่น้ำทะเลขึ้นไม่ถึง เริ่มขุดหลุมและวางไข่ ซึ่งใช้เวลาประมาณ 30 - 45 นาที จะเป็นช่วงที่แม่เต่าทะเล ยอมให้มนุษย์เข้าใกล้ได้โดยไม่มีปฏิกิริยา
	กิจกรรมนี้ เปิดกว้างให้นักท่องเที่ยวได้เข้าร่วม โดยกำหนดระยะทางเดินเท้าไปตามชายหาด ในตอนค่ำ ช่วงน้ำลง เป็นระยะทาง 2 ก.ม. จากบริเวณชายหาดหน้าที่ทำการอุทยาน ไปถึงจุดที่เรียกว่า”สวนนายจอน” ซึ่งมีรายงานเต่ามะเฟือง และเต่ากระ มาวางไข่บริเวณนี้ ถึง 9 รัง
	หากมีนักท่องเที่ยวมาร่วมเดินเต่า จะใช้การเดินเท้าเป็นหลัก โดยรถเอทีวี จะใช้เป็นพาหนะสนับสนุน โดยแล่นอยู่บนถนนเลียบชายหาด เพื่อมิให้เป็นการรบกวนธรรมชาติมากเกินไป
	การเดินสำรวจเต่า ไม่เพียงมีโอกาสที่จะได้พบกับการวางไข่ของแม่เต่าทะเล ขนาดยักษ์ ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ตามธรรมชาติที่ยากจะพบเห็น ยังได้สัมผัสอีกโฉมหน้าหนึ่งของท้องทะเลยามค่ำคืน เป็นการเรียนรู้โลกธรรมชาติในแง่มุมใหม่
	การเดินเต่า ต้องใช้ความอดทน และถึงแม้จะต้องหลีกเลี่ยงการใช้ไฟฉาย แต่ชายหาดยามค่ำก็จะปรากฏให้คุณได้เห็น แสงระยิบจากราวไฟของเรือประมงขนาดเล็กที่นอกฝั่ง ซึ่งเจ้าหน้าที่สามารถบอกได้ว่า ลำใด คือเรือไดหมึก เรืออวนล้อม
	ปูลม ปูชายหาดอื่นๆ อีกหลายชนิด จะหยุดมองการมาเยือนของคุณอย่างระแวดระวัง คุณจะได้พบกับปูเสฉวนตัวใหญ่ กำลังคลานออกจากที่ซ่อนตัวตามขอนผุในป่าชายหาด ลงสู่ทะเล
	บางครั้ง อาจพบอีเห็น หรือ เพียงพอนกินปู ย่องมาจากป่าชายหาด เพื่อจับปู หรือ ซากปลาทะเลเกยตื้นเป็นอาหาร นี่คือ จุดบรรจบของสิ่งมีชีวิตจากป่า และ ทะเล
	เส้นทางเดินสำรวจเต่าทะเล จึงเป็นเส้นทางศึกษาธรรมชาติบนชายหาดยามค่ำ ที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวจากเกลียวคลื่น และเสียงลมพัดยอดสน ใต้แสงจันทร์ นอกจากกิจกรรม”เดินเต่า” แล้ว ชุมชนรอบหาดท้ายเหมือง ยังชีพด้วยการรุน ”เคย” กุ้งทะเลขนาดเล็ก นำมาทำกะปิ จับได้มากในหน้ามรสุม แต่ในช่วงเวลาที่ปลอดคลื่นลม ก็พอจะหาได้ การรุนเคย เป็นการประมง หนึ่งในไม่กี่ชนิด ที่ไม่ก่อปัญหาให้กับเต่าทะเล ต่างจากอวนล้อม หรือเบ็ดราว ที่มักพบว่า มีเต่าทะเล ติดอวน หรือถูกเบ็ดเกี่ยวตายเป็นจำนวนมาก และเป็นภัยคุกคามที่สำคัญ
	การรุนเคย ใช้แรงคน ในการ”รุน” หรือดันตาข่ายตาถี่ เข้าหาฝั่ง กุ้งเคยที่จับได้ มีจำนวนมาก และสด ชุมชนละแวกหาดท้ายเหมือง จึงเป็นแหล่งผลิตกะปิ ชั้นดี ที่ส่งไปจำหน่ายตามร้านของฝากในตัวเมืองพังงา และภูเก็ต แต่ถ้าอยากได้กะปิดี ที่หอม และสะอาด สามารถหาซื้อได้จากชาวบ้านในแถบถิ่นนี้ ในราคาแสนถูก
	สำหรับผู้ที่ชื่นชอบกิจกรรมผจญภัย โดยเฉพาะจักรยานเสือภูเขา มีเส้นทาง ที่เหมาะสำหรับการเดินป่า หรือจักรยานทุกสภาพภูมิประเทศ ที่ท้าทาย นั่นคือเส้นทางจากหน่วยฯปาง ซึ่งเป็นเหมืองแร่ดีบุกเก่า ตัดผ่านดงเสม็ด ไปตามทางทรายละเอียด ไปยังเขาหน้ายักษ์ ซึ่งเป็นแหลมหิน สุดชายหาดท้ายเหมือง ด้านเหนือสุดของอุทยานฯ
	ป่าเสม็ด มีลักษณะเป็นพรุน้ำจืด ที่เกิดจากการสะสมของตะกอนดิน และทราย ที่คลื่นลมพัดพามาจากมหาสมุทร จึงเป็นแผ่นดินเกิดใหม่ ที่ไม่อุดมสมบูรณ์ แดดจัด ต้นไม้ที่งอกงามในบริเวณนี้จึงต้องมีการปรับตัวเป็นพิเศษ นอกจากต้นเสม็ดที่ขึ้นอยู่หนาแน่นแล้ว ยังมีปรงทะเล พืชดึกดำบรรพ์ ที่เติบโตได้ดีในพื้นที่ขาดความอุดมสมบูรณ์
	แนวป่าเสม็ด และปรงทะเล ด้านใกล้ชายหาด มีร่องรอยความเสียหาย และยืนต้นตายไปบางส่วนจากคลื่นยักษ์สึมานิ ที่สาดซัดลึกเข้าไปในแผ่นดินไกลร่วม 1 ก.ม. แต่ขณะนี้ แนวป่ากำลังฟื้นตัว
	คลื่นยักษ์สึนามิ ก่อความเสียหายให้กับชายฝั่งอันดามันเหลือคณานับ แต่บริเวณหาดท้ายเหมือง มีแนวป้องกันอย่างดี จากป่าชายหาด และทะเลหน้าหาดทีเป็นแอ่งกระทะ ลดความรุนแรงของคลื่น ที่นี่จึงไม่มีผู้เสียชีวิตจากคลื่นยักษ์ แม้แต่รายเดียว
	คุณสามารถเดินป่า หรือเลือกใช้จักรยานเสือภูเขา ซึ่งมีให้เช่าในราคาไม่แพง ปั่นไปจนสุดแนวป่า ระยะทาง 6 ก.ม. เป็นการผจญภัย ที่น่าประทับใจ แต่ไม่โหดเกินไป ก็จะถึงชายหาดกว้าง คลื่นลมไม่จัด เนื่องจากมีแหลมหินของเขาหน้ายักษ์ เป็นแนวกำบัง เป็นจุดลงเล่นน้ำทะเลที่ดี ไม่เพียงเท่านั้น ผู้มาเยือน ยังสามารถติดต่อเช่าเหมาเรือหางยาวของชาวบ้าน ให้พาออกไปลอยลำนอกฝั่งเขาหน้ายักษ์เพื่อดำน้ำดูแนวปะการังน้ำตื้น ที่ยังสมบูรณ์ และสวยงามไม่แพ้แห่งใด ตามแนวชายฝั่ง เป็นที่นิยมของบริษัทท่องเที่ยว ละแวกเขาหลักที่ห่างออกไปไม่ไกล
	หาดท้ายเหมือง จึงเป็นแหล่งพักผ่อนที่คุณจะได้สัมผัสกับการพักผ่อนที่แท้จริง ด้วยบรรยากาศอันแสนเงียบสงบ หาดทรายเนียนละเอียดนุ่มเท้า ฟังเสียงคลื่นม้วนเข้าสู่ฝั่ง ใต้หมู่สนทะเล ทำความรู้จักผู้คนในชุมชนท้องถิ่น ลิ้มอาหารรสจัดจ้าน ผจญภัยบนเส้นทางทราย เดินเท้าใต้แสงดาวหาร่องรอยเต่าทะเล หรือ เลือกไปเล่นน้ำตกใสที่เย็นฉ่ำ
	ภายใต้บรรยากาศใหม่ แห่งความหวัง หลังครบรอบ 1 ปีของโศกนาฏกรรมครั้งร้ายแรง หาดท้ายเหมือง ยังคงเปี่ยมสีสัน และชีวิตชีวา น่ารื่นรมย์ราวกับว่า คืนวันร้าย ไม่เคยเกิดขึ้นจริง
	ขอขอบคุณข้อมูลจาก